Przejdź do treści

Menu główne

  • Poradnie
    • Rehabilitacja i neurologia
      • Poradnia Rehabilitacyjna dla Dzieci i Młodzieży w Zagórzu
      • Poradnia Rehabilitacyjna dla Dorosłych w Zagórzu
      • Poradnia Neurologiczna dla Dzieci i Młodzieży w Warszawie
    • Psychiatria i uzależnienia
      • Poradnia Zdrowia Psychicznego dla Dzieci i Młodzieży w Józefowie
      • Poradnia Leczenia Uzależnień w Warszawie
      • Poradnia Zdrowia Psychicznego dla Dzieci i Młodzieży w Warszawie
      • Poradnia dla Osób z Autyzmem Dziecięcym w Józefowie
      • Poradnia dla Osób z Autyzmem Dziecięcym w Warszawie
      • Poradnia psychologiczna dla dzieci i młodzieży w ramach pierwszego poziomu referencyjnego w Warszawie-Praga Północ
      • Poradnia psychologiczna dla dzieci i młodzieży w ramach pierwszego poziomu referencyjnego w Józefowie
  • Oddziały
    • Rehabilitacja i neurologia
      • Oddział Neurologiczno - Rehabilitacyjny w Zagórzu
      • Pododdział Dzienny Rehabilitacji Wieku Rozwojowego w Zagórzu
      • Pododdział Rehabilitacji Narządu Ruchu w Zagórzu
    • Psychiatria i uzależnienia
      • Oddziały dzienne
        • Psychiatryczny Rehabilitacyjny Oddział dla Dzieci i Młodzieży w Warszawie, ul. Koszykowa 79B
        • Psychiatryczny Rehabilitacyjny Oddział Dzienny Wieku Rozwojowego w Józefowie
        • Psychiatryczny Rehabilitacyjny Oddział Dzienny dla Dzieci i Młodzieży w Zagórzu
      • Oddziały stacjonarne
        • Oddział Leczenia Nerwic dla Młodzieży w Zagórzu
        • Ośrodek Rehabilitacji Uzależnień i Podwójnej Diagnozy w Otwocku
        • Hostel Ośrodek Rehabilitacji Socjopsychiatrycznej w Otwocku
        • Oddział Psychiatryczny dla Dzieci w Józefowie
        • Oddział Psychiatryczny dla Młodzieży w Józefowie
  • O nas
    • Administracja
    • Aktualności
    • BIP
    • Deklaracja dostępności
    • Edukacja i Rozwój
    • Historia Szpitala
    • Oferty pracy
    • Ogłoszenia
    • Piszą o nas
    • ZFŚS
    • Zamówienia publiczne
    • Zarząd i dyrekcja
  • Portale tematyczne
    • Serwis informacyjny pacjenta
    • Inwestycje
    • Projekty UE
    • Programy zdrowotne
  • Kontakt
social logo bip logo cz logo

Ścieżka nawigacyjna

  • Strona główna
  • Aktualności

News

Zdjęcia headera desktop Zdjęcia headera mobile

Zawartość główna

Opublikowano: 09.12.2025

Różne mózgi - pełniejszy świat!

Różne mózgi - pełniejszy świat!

Autyzm nie jest chorobą, lecz naturalną formą różnorodności neurologicznej. Oznacza inną organizację i funkcjonowanie mózgu, obecną już od wczesnego etapu rozwoju i trwającą całe życie. Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) około jedno na 100 dzieci jest w spektrum autyzmu. To właśnie im – oraz dorosłym autystycznym – poświęcony jest Europejski Tydzień Autyzmu obchodzony 1–7 grudnia.

W „DSM-5 bez tajemnic” James Morrison opisuje autyzm jako zróżnicowane neurorozwojowe zjawisko o bardzo szerokim zakresie cech i ich nasilenia, wynikające z połączenia czynników genetycznych i środowiskowych. Coraz więcej badań podkreśla, że jest to inny, a nie gorszy sposób funkcjonowania mózgu.

Jakie są objawy autyzmu?

Spektrum autyzmu manifestuje się w 3 obszarach: komunikacji, relacjach społecznych i zachowaniach sensoryczno-motorycznych. Jednak to, w jaki sposób objawia się u poszczególnych osób, jest bardzo zróżnicowane.

KOMUNIKACJA: Niektóre osoby autystyczne nie posługują się mową werbalną, korzystając z alternatywnych metod komunikacji – np. pisania, komunikatorów, obrazków lub symboli. W ich komunikacji mogą też występować powtarzane słowa czy frazy (echolalia), które pełnią funkcje komunikacyjne, emocjonalne lub regulacyjne.

Wiele osób autystycznych mówi płynnie, ale inaczej niż większość – precyzyjnie, dosłownie, z dużą dbałością o szczegóły. Mogą również mieć trudność z inicjowaniem rozmowy, rozumieniem metafor, sarkazmu czy „ukrytych znaczeń”, za to często posiadają ogromną wiedzę w interesujących je dziedzinach.

 

SOCJALIZACJA: Autystyczne sposoby budowania relacji różnią się od społecznych norm większości, ale nie wynikają z braku potrzeby bliskości. Często są to inne strategie kontaktu albo reakcja na przeciążenie bodźcami społecznymi.

Wczesne sygnały mogą obejmować m.in. mniejszą potrzebę kontaktu wzrokowego czy innych form okazywania bliskości. W wieku przedszkolnym i szkolnym  dzieci w spektrum autyzmu mogą mieć trudność w spontanicznej zabawie z rówieśnikami lub rzadziej dzielić się emocjami – zwykle dlatego, że inaczej je przeżywają i komunikują.

Warto podkreślić: wiele trudności społecznych wynika nie z „deficytów”, lecz z braku zrozumienia i dostosowań ze strony otoczenia.

ZACHOWANIA MOTORYCZNE: Kamienie milowe rozwoju dzieci zwykle pojawiają się w normie, ale sposób działania może być odmienny. Osoby autystyczne często wykonują ruchy regulacyjne (tzw. stimming lub stereotypie), takie jak kołysanie się, machanie rękami czy obracanie przedmiotów.

Stimming pomaga regulować emocje i napięcie, wspiera koncentrację, chroni przed przeciążeniem sensorycznym. To  narzędzie samoregulacji. Wiele osób autystycznych ceni rutynę i przewidywalność, a zmiany w otoczeniu mogą być trudne, bo zaburzają poczucie bezpieczeństwa i kontrolę nad bodźcami.

ZMYSŁY I PRZETWARZANIE SENSORYCZNE

Autyzm często wiąże się z nadwrażliwością lub niedowrażliwością sensoryczną. Może to oznaczać np.: zasłanianie uszu przy głośnych dźwiękach, unikanie (lub intensywne poszukiwanie) dotyku, silną reakcję na światło, specyficzne preferencje smakowe czy zapachowe.

Różnice sensoryczne nie są „dziwne” – są formą adaptacji do środowiska i częścią tego, jak autystyczny mózg odbiera świat.

Spektrum - słowo klucz

Mówimy o spektrum autyzmu, ponieważ nie istnieje jeden „typ” osoby autystycznej. Każda z nich ma własny zestaw mocnych stron, trudności i potrzeb. Wczesne rozpoznanie pozwala lepiej zrozumieć sposób funkcjonowania dziecka i dostosować komunikację, otoczenie oraz formy wspierającej zabawy i nauki.

 

Autyzm u dziewczynek i kobiet 

Dziewczynki i kobiety są diagnozowane rzadziej i później, ponieważ częściej:

  • maskują trudności, by dopasować się do otoczenia,
  • rozwijają zainteresowania odbierane przez otoczenie jako „typowe”,
  • naśladują zachowania rówieśników, zamiast spontanicznie rozwijać własne strategie społeczne.

Zdarza się, że ich autyzm bywa mylony z lękiem społecznym, ADHD czy „nieśmiałością”. Długotrwałe maskowanie może prowadzić do wyczerpania, depresji oraz trudności w relacjach – dlatego późna diagnoza bywa ogromną ulgą i początkiem realnej zmiany.

Jaka jest dorosłość w spektrum?

Spektrum autyzmu utrzymuje się przez całe życie, ale nie powinno oznaczać wykluczenia społecznego – osoby autystyczne mogą być rodzicami, partnerami, specjalistami, twórcami, edukatorami, aktywistami. Mogą potrzebować minimalnego lub bardzo dużego wsparcia, ale ich możliwości nie wynikają wyłącznie z „poziomu funkcjonowania”, tylko w dużym stopniu z jakości środowiska i dostępnych dostosowań.

Kluczowe jest zapewnienie dorosłym autystycznym dostępu do:

  • diagnozy,
  • pracy w warunkach przyjaznych sensorycznie,
  • terapii i wsparcia psychologicznego niewymagającego maskowania,
  • społeczności i pozytywnej tożsamości.

Autyzm nie definiuje osoby

 

Aktualnie autyzm rozumiemy jako rodzaj tożsamości neurorozwojowej. Osoby autystyczne i neurotypowe potrzebują wzajemnego zrozumienia i akceptacji i przestrzeni, wtedy jest im łatwiej żyć ze swoim neurotypem.

Świat jest pełniejszy, gdy mieszczą się w nim różne mózgi.

 

Portale tematyczne

Serwis informacyjny pacjenta

Witamy w serwisie informacyjnym, z którego dowiesz się jak przygotować się do pi...

Czytaj więcej

Programy zdrowotne

Prezentowany serwis tematyczny to przybliżenie dodatkowych usług dedykowanych pa...

Czytaj więcej

Projekty UE

Mazowieckie Centrum Neuropsychiatrii Sp. z o.o. jest beneficjentem projektów wsp...

Czytaj więcej

Inwestycje

W trosce o dobro pacjenta i świadczenie usług w najlepszym standardzie Mazowieck...

Czytaj więcej

slick prev
slick next
  • Poradnie
    • Rehabilitacja i neurologia
      • Poradnia Rehabilitacyjna dla Dzieci i Młodzieży w Zagórzu
      • Poradnia Rehabilitacyjna dla Dorosłych w Zagórzu
      • Poradnia Neurologiczna dla Dzieci i Młodzieży w Warszawie
    • Psychiatria i uzależnienia
      • Poradnia Zdrowia Psychicznego dla Dzieci i Młodzieży w Józefowie
      • Poradnia Leczenia Uzależnień w Warszawie
      • Poradnia Zdrowia Psychicznego dla Dzieci i Młodzieży w Warszawie
      • Poradnia dla Osób z Autyzmem Dziecięcym w Józefowie
      • Poradnia dla Osób z Autyzmem Dziecięcym w Warszawie
      • Poradnia Psychologiczna dla Dzieci i Młodzieży w ramach pierwszego poziomu referencyjnego w Warszawie-Praga Północ
      • Poradnia Psychologiczna dla Dzieci i Młodzieży w ramach pierwszego poziomu referencyjnego w Józefowie
  • Oddziały
    • Rehabilitacja i neurologia
      • Oddział Neurologiczno - Rehabilitacyjny w Zagórzu
      • Pododdział Rehabilitacji Narządu Ruchu w Zagórzu
      • Pododdział Dzienny Rehabilitacji Wieku Rozwojowego w Zagórzu
    • Psychiatria i uzależnienia
      • Oddziały dzienne
        • Psychiatryczny Rehabilitacyjny Oddział dla Dzieci i Młodzieży w Warszawie, ul. Koszykowa 79B
        • Psychiatryczny Rehabilitacyjny Oddział Dzienny Wieku Rozwojowego w Józefowie
        • Psychiatryczny Rehabilitacyjny Oddział Dzienny dla Dzieci i Młodzieży w Zagórzu
      • Oddziały stacjonarne
        • Oddział Leczenia Nerwic dla Młodzieży w Zagórzu
        • Ośrodek Rehabilitacji Uzależnień i Podwójnej Diagnozy w Otwocku
        • Hostel Ośrodek Rehabilitacji Socjopsychiatrycznej w Otwocku
        • Oddział Psychiatryczny dla Dzieci w Józefowie
        • Oddział Psychiatryczny dla Młodzieży w Józefowie
  • O nas
    • Administracja
    • Aktualności
    • BIP
      • Podstawowe dane
      • Forma prawna
      • Organy Spółki
      • Regulamin organizacyjny
      • Struktura organizacyjna
      • Przedmiot i zadania
      • Majątek i struktura własnościowa
      • Zamówienia publiczne
      • Ponowne wykorzystanie informacji sektora publicznego
      • Rejestr zmian
    • Deklaracja dostępności
    • Historia Szpitala
    • Oferty pracy
    • Ogłoszenia
    • Zamówienia publiczne
    • Zarząd i dyrekcja
  • Kontakt
    • Kontakt
    • Mapa dojazdu - Warszawa Koszykowa
    • Mapa dojazdu - szpital Józefów
    • Mapa dojazdu - szpital Otwock
    • Mapa dojazdu - szpital Zagórze
  • Serwis informacyjny pacjenta
    • Strona główna portalu
    • Aktualności
    • Dowód ubezpieczenia
    • Przyjęcie pacjenta
    • Wypis ze szpitala
    • Udostępnienie dokumentacji medycznej
    • Cennik usług medycznych dla osób nieubezpieczonych
    • Karta Praw Pacjenta
    • Serwisy internetowe dla pacjenta
    • Przewodnik dla osób z zaburzeniami psychicznymi
    • Skargi i wnioski
    • Cennik za przechowywanie zwłok
    • Klauzula informacyjna RODO
    • IKP - Internetowe Konto Pacjenta
    • Deklaracja dostępności Mazowieckiego Centrum Neuropsychiatrii Sp. z o.o.
    • Dobry posiłek w szpitalach cz.I
    • Dobry posiłek w szpitalach cz.II
    • Dobry posiłek w szpitalach cz.III
  • Inwestycje
    • Strona główna portalu
    • Aktualności
  • Projekty UE
    • Strona główna portalu
    • Aktualności
  • Programy zdrowotne
    • Strona główna portalu
    • Aktualności
CeZ
Internetowe konto pacjenta
Rodo dla pacjenta
Narodowy Fundusz Zdrowia
EZDROWIE P2
Ministerstwo Zdrowia
slick prev
slick next

Wszelkie prawa zastrzeżone. Mazowieckie Centrum Neuropsychiatrii sp. z o.o.

Menu bottom footer

  • Polityka prywatności
Witryna "Centrumzagorze.pl" używa cookies. Są to niewielkie pliki tekstowe wysyłane przez serwer www i przechowywane przez oprogramowanie komputera przeglądarki. Kiedy przeglądarka ponownie połączy się ze stroną, witryna rozpoznaje rodzaj urządzenia, z którego łączy się użytkownik. Parametry pozwalają na odczytanie informacji w nich zawartych jedynie serwerowi, który je utworzył. Cookies ułatwiają więc korzystanie z wcześniej odwiedzonych witryn.